ปลูกง่าย ขายคล่อง! ส่องสรรพคุณเด็ดของ ‘มะขามเทศ’ และคู่มือปลูกฉบับง่าย ๆ

ใครที่เคยเดินตลาดแล้วเห็นฝักสีแดง ๆ ขาว ๆ หน้าตาคล้ายมะขาม แต่เนื้อข้างในหวานมันอร่อยสุด ๆ นั่นแหละคือ “มะขามเทศ” ค่ะ มันไม่ใช่แค่อร่อยเพลิน ๆ นะคะ แต่น้องมะขามเทศนี่มีดีกว่าที่คิดเยอะมาก ทั้งโปรตีนสูงปรี๊ด และเป็นพืชที่ “ปลูกง่าย ขายคล่อง” ใครที่อยากมีพืชเศรษฐกิจติดบ้าน หรือแค่อยากปลูกไว้กินเอง บทความนี้มีครบ ทั้งสรรพคุณเด็ด ๆ ที่หลายคนยังไม่รู้ และคู่มือปลูกฉบับง่ายที่สุดในสามโลกค่ะ! ตามไปดูกันเลย! 👇

ชื่อวิทยาศาสตร์: Pithecellobium dulce (Roxb.) Benth.

ชื่อสามัญ: Manila Tamarind, Madras Thorn

วงศ์: Fabaceae (วงศ์ถั่ว) (ชื่อเดิมคือ Leguminosae-Mimosoideae)

ถิ่นกำเนิด: เชื่อว่าเป็นพืชพื้นเมืองในเขต เม็กซิโก อเมริกากลาง และอเมริกาใต้ตอนบน (จากนั้นจึงแพร่กระจายไปยังฟิลิปปินส์และเอเชียตะวันออกเฉียงใต้)

มะขามเทศ เป็นผลไม้พืชท้องถิ่นของประเทศไทย เป็นไม้ยืนต้นขนาดใหญ่ ลำต้นมีหนาม ใบบางและเป็นใบประกอบแบบนิ้วมือ ดอกช่อ ขนาดเล็ก สีขาว ผลเป็นฝักโค้งเป็นปล้อง ๆ ฝักอ่อน มีสีเขียว เมื่อแก่จะเปลี่ยนเป็นสีชมพู หรือสีแดง

• เนื้อด้านในเป็นสีชมพู หรือสีขาว ให้รสหวาน หรือหวานอมฝาด
• ถ้าทิ้งไว้นาน เนื้อจะนุ่ม มีรสหวานจัดขึ้น แต่ถ้านานเกินไป จะมีกลิ่นเหล้าออกมาด้วย
• เมล็ด มีสีดำ มีปล้องละ 1 เมล็ด เป็นผลไม้ที่ใช้กินผลสด

สายพันธุ์มะขามเทศ ในประเทศไทย มีดังนี้

• กลุ่มฝักใหญ่ ฝักโค้งเป็นวงกลม หรือเป็นเกลียว ฝักแก่ มีสีเขียวอ่อนขาวปนแดง หรือชมพู มีเนื้อสีขาวปนแดง ให้รสหวาน มัน เนื้อนุ่ม
• กลุ่มฝักกลาง ฝักโค้งเป็นวงกลม ฝักแก่ มีสีเขียวอ่อนปนชมพูอมแดง ให้รสหวาน มัน
• พันธุ์พื้นเมือง ฝักขนาดเล็กสุด โค้งเป็นวงกลม ฝักแก่ มีสีเขียวอ่อนปนชมพู ให้รสหวานอมฝาด

มะขามเทศ 100 กรัม อุดมไปด้วยสารอาหาร วิตามิน และแร่ธาตุ ดังนี้

• ให้พลังงาน ประมาณ 78 กิโลแคลอรี่
• โพแทสเซียม 222 มิลลิกรัม
• ฟอสฟอรัส 42 มิลลิกรัม
• โซเดียม 19 มิลลิกรัม
• แคลเซียม 13 มิลลิกรัม
• เหล็ก 0.5 มิลลิกรัม
• วิตามินซี
• วิตามินบี 1
• วิตามินบี 2
• วิตามินบี 6
• ไฟเบอร์
• คาร์โบไฮเดรต เป็นประโยชน์ต่อร่างกาย อุดมไปด้วยสารต้านอนุมูลอิสระ เช่น ซาโปนิน, แทนนิน, ฟลาโวนอยด์ และสารประกอบฟีนอล ที่ช่วยขับอนุมูลอิสระออกจากเซลล์ร่างกาย ทั้งยังช่วยป้องกันหรือลดความเสียหายที่เกิดจากปฏิกิริยาออกซิเดชัน

จากงานศึกษาวิจัยทางวิทยาศาสตร์ ที่สนับสนุนสรรพคุณของมะขามเทศในการส่งเสริมสุขภาพ กล่าวถึงประโยชน์ของมะขามเทศไว้ ดังนี้

• ป้องกันและรักษาโรคเบาหวาน เพราะมีสารซาโปนิน เป็นสารต้านอนุมูลอิสระ ทำหน้าที่ช่วยลดภาวะเครียดออกซิเดชัน ช่วยปรับปรุงการเผาผลาญไขมัน ควบคุมระดับน้ำตาล และไขมันในเลือดให้อยู่ในระดับปกติ
• ช่วยต้านมะเร็งได้ เพราะในมะขามเทศมีสารด้านอนุมูลอิสระหลายชิด โดยเฉพาะ สารฟลาโวนอยด์ สารออกฤทธิ์ทางชีวภาพ ช่วยต้านอนุมูลอิสระ ต้านเนื้องอก ต้านไวรัส ต้านการอักเสบ ป้องกันโรคหัวใจ และหลอดเลือด บรรเทาความเครียด และอาจช่วยป้องกันมะเร็งได้
• มีฤทธิ์ต้านแบคทีเรีย เพราะมีสารพฤษเคมีหลายชนิด ที่มีประสิทธิภาพในการต้านเชื้อรา และต้านอนุมูลอิสระ
• มีวิตามินซี วิตามินอีสูง ช่วยบำรุงผิว และช่วยการชะลอวัยได้ และมีวิตามินบี 2 ช่วยบำรุงเล็บ และเส้นผมด้วย และมีวิตามินบี 1 ช่วยในการบำรุงประสาท และสมอง
• มีแคลเซียมสูง ซึ่งมีส่วนช่วยในการเสริมสร้างกระดูกและฟัน และมีฟอสฟอรัส ช่วยในการเจริญเติบโต และซ่อมแซมส่วนที่สึกหรอในร่างกาย
• มีธาตุเหล็ก ช่วยป้องกันอาการอ่อนเพลียของร่างกายได้

แม้ว่าจะมีประโยชน์หลากหลายด้าน แต่ก็ควรทานในปริมาณที่เหมาะสม เพราะมะขามเทศ เป็นพืชสมุนไพรที่ให้รสฝาด หากทานมากเกินไป อาจทำให้ท้องอืดได้ สำหรับใครที่ต้องการใช้มะขามเทศเป็นยาสมุนไพร บรรเทาอาการต่าง ๆ ควรปรึกษาแพทย์ก่อนใช้ เพราะหากใช้ติดต่อกันนาน ๆ อาจส่งผลเสียต่อสุขภาพได้นั่นเอง

การขยายพันธุ์มะขามเทศ สามารถขยายพันธุ์ได้หลายวิธี เช่น การเพาะเมล็ด การตอนกิ่ง และการทาบกิ่ง แต่ที่นิยมในปัจจุบัน คือ การเพาะเมล็ด และการตอนกิ่ง มีวิธีการดังนี้

การปลูกมะขามเทศ สามารถทำการปลูกได้เหมือนไม้ยืนต้นทั่ว ๆ ไป สำหรับกล้าที่เพาะจากเมล็ด เว้นระยะปลูก 8-10 x 8-10 เมตร ส่วนระยะปลูกต้นกล้า ที่ทำการตอนกิ่ง เว้นระยะปลูก 5-8 x 5-8 เมตร

เรียกได้ว่า มะขามเทศ ประโยชน์มากมายล้นเหลือจริง ๆ เป็นผลไม้ที่ทานง่าย รสชาติก็อร่อย ไม่แพ้ผลไม้ชนิดอื่น ๆ เลย เมื่อรู้จักกับมะขามเทศกันแล้ว ลองไปหาทานกันดูนะจ๊ะ รับรองว่าติดใจอย่างแน่นอนค่ะ

ไม่ว่าคุณจะเป็นเกษตรกรมือใหม่ที่กำลังมองหาพืชที่ “ปลูกง่าย ขายคล่อง” หรือผู้บริโครคที่ใส่ใจสุขภาพ มะขามเทศคือคำตอบที่ลงตัวค่ะ! และหากคุณกำลังมองหา เครื่องมือ, อุปกรณ์ทำสวน หรือปุ๋ยบำรุงคุณภาพสูง เพื่อให้การปลูกมะขามเทศเป็นเรื่องง่ายและได้ผลผลิตเต็มที่ SGE พร้อมเป็นคู่หูที่ช่วยดูแลการเติบโตของต้นมะขามเทศคุณในทุกขั้นตอนค่ะ เพราะเราเชื่อว่าการเริ่มต้นที่ดี ต้องมาพร้อมกับอุปกรณ์และคำแนะนำที่ได้มาตรฐานเสมอ! 🌱

ขอบคุณข้อมูลจาก hellokhunmor.com, www.disthai.com, th.wikipedia.org